TARİHÇE

Anabilim Dalının kuruluşundan itibaren yürütülen bilimsel araştırmalar ve uygulamalar, Türkiye’de hayvan reprodüksiyonu ile ilgili konuları içermekte olup, suni tohumlama yöntemlerinin geliştirilmesini amaçlamaktadır. 1970’lerin ikinci yarısından sonra, araştırma konuları özellikle embriyo üretimi ve sperm muayene yöntemleri (örn: Bigisayar destekli sperm analizi ve deneysel embriyoloji) üzerine ağırlık verilerek, dişi ve erkeklerde kriyobiyoloji ve yardımcı üreme teknikleri konularında yoğunlaşmıştır.

Bilimsel çalışmalar süresince, Anabilim dalı yardımcı üreme tekniklerine mümkün olduğunca yakın kalmaya çalışmış ve dünya literatürünün yakından takip ederek güncelliğini korumuştur. Son on yılda araştırıcılar; özellikle Ankara keçisi, koyun, inek, tavşan, devegiller ve kanatlılar ile ilgili pratik ve araştırma konularını üzerine yoğunlaşmıştır. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesinde ilk uluslararası proje Anabilim dalımız tarafından yürütülmektedir.

Anabilim Dalı’nın 6 Temel yapılanması bulunmaktadır: Prof. Dr. Afif Sevinç Androloji ve Reprodüksiyon Kliniği, Referans Spermatoloji Laboratuvarı, İn vitro embriyo üretimi laboratuvarı, Klinik Beceri Laboratuvarı, Küçük ruminant Araştırma ahırı ve Fakülte Çiftliği Araştırma laboratuvarı.

Araştırmaları iki temel araştırma alanına dayanmaktadır:

  • Çiftlik hayvanlarında yardımcı reprodüktif biyoteknolojiler ve kontrollü üreme yöntemleri.
  • Sperm alma, sperm kriyoprezervasyonunda farklı kriyoprotektan kullanımı gibi konuları temel alan sperm ve embriyo üretimi; in vitro embriyo üretimi – IVP, in vitro oosit maturasyonu – IVM, in vitro oosit fertilizasyonu – IVF, spermatoloji/semiyoloji, flow sitometri, sperm ve embriyoların kriyoprezervasyonu konularının yanı sıra, bu alanda farklı laboratuvar yöntemleri kullanılarak sperm genotiplendirmesi çalışmalarını sürdürülmektedir.

Anabilim Dalı Öğretim Üyeleri ve Yardımcı personel

Profesörler: Prof. Dr. Ali DAŞKIN, Prof. Dr. Necmettin TEKİN, Prof. Dr. Ongun UYSAL, Prof. Dr. Ergun AKÇAY.

Doçent, Yardımcı Doçent ve Araştırma Görevlileri: Doç. Dr. Calogero STELLETTA, Yard. Doç. Dr. Mehmet Borga TIRPAN, Araş. Gör. Koray TEKİN, Araş. Gör. Muhammed Enes İNANÇ, Araş. Gör. Kemal Tuna OLĞAÇ, Araş. Gör. Beste ÇİL.

Teknik Personel:

Anabilim dalı Sekreteri: Hüsne ARSLAN

Teknik Personel: Selahattin ÖNLÜEL

Laboratuvar Teknisyenleri: Şermin KÖŞKER, Selin KUNDUZ

Doktora Öğrencileri: Valentina Alev LUPERTO, Alpaslan Kani BUL, Ceren YAMAN, Ayşe DEMİRHAN, Elif BAYRAKTAR, Havva ALEMDAR, Derya ŞAHİN, Öznur İNAN, Filiz GÖNÜL, Koray KOLLUDEMİROĞLU

Yüksek Lisans Öğrencileri: Ezgi ÇEVİK, Aykut ÜNAL, Reyhan DUYMUŞ, Fatma ÖZTUTAR    , Gökhan TÜKENMEZ, Mustafa Oğuzhan ŞAHİN, Fırat ÇAKIR, Engin ÖZMEN, Gökhan TOKER, Betül AYSU, Israa ALHAMAD, Burak Mehmet UÇAR, Ömer Onur PARILDAR, Burak YILMAZ, İlktan BAŞTAN, Alaeddin OKUROĞLU, Özge SABUNCULAR, Ahmet TUNCER, Mehmet AYAN.

Anabilim Dalına İlişkin Genel Bilgi:

1972 yılında kurulan Reprodüksiyon ve Suni Tohumlama Anabilim Dalı aşağıda belirtilen alanlarda bilimsel ve deneysel çalışmalar yürütmektedir:

  • Yardımcı üreme teknolojileri,
  • Spermatozoa, oosit ve embriyoların kriyoprezervasyonu
  • Hayvan embriyolarının in vitro üretimi (IVP) ve in vitro hücre kültürleri,
  • Androlojik muayene yöntemleri, teşhis ve tedavi uygulamaları,

Anabilim Dalının Temel Araştırma Etkinlikleri

  1. Çiftlik hayvanlarında sperm kriyoprezervasyonu (keçi, koyun, inek, devegiller), genetik olarak değerli at ırkları, kanatlı türleri, küçük hayvanlar (kedi ve köpek) ve yabani türler (geyik).
  • Farklı türlerde sperm alma ve kriyoprezervasyon,
  • Spermatolojik Muayene Yöntemleri
  • Androlojik muayene sistematikleri
  • Post-mortem sperm kriyoprezervasyonu,
  1. Çiftlik hayvanlarında embriyo üretimi (keçi, inek, koyun)
  • Genetik olarak değerli vericilerin seçimi,
  • Mezbahadan alınan ovaryumların antral foliküllerinden post-mortem immatür oositlerin toplanmasını ve in vitro kültür koşullarında germinal vezikülün (GV) mayotik maturasyonu,
  • Farklı memeli türlerinde süperovüle vericilerin oviduktlarından operatif (Laparoskopik) olarak (in vivo mature hale gelen) oositlerin toplanması,
  • İn vitro veya in vivo maturasyonunu tamamlamış (metafaz II. aşama) oositlerin yüksek kalite genetik materyal kaynağı olarak seçilmesi,
  • Farklı türlerde embriyo Flushing,
  • Farklı türlerin embriyolarının in vitro kültürü,
  • Oosit eldesi (oosit pick-up – OPU)
  • Laparoskopik oosit eldesi (LOPU)
  • Embriyo transferi (ET)
  1. Reprodüktif Yönetim ve Suni Tohumlama
  • Çiftlik hayvanlarında reprodüktif yönetim
  • Seksüel sikluslar ve çiftleşme
  • Gebelik teşhisi
  • Postpartum Reprodüktif Yönerim
  • Reprodüktif verim
  • İnfertilite ve sterilite
  • Repeat breeding
  • Enfeksiyöz etkenler
  • Erkek fertilitesi, doğal aşım ve suni tohumlama
  • Östrus senkronizasyonu
  • Hormon analizleri
  • Ultrasonik görüntüleme
  • Optimal verim için reprodüksiyon yönetimi
  • Genotipler, kayıtlar ve genel yönetim
  • Tip skorlaması ve boğa seçimi
  • Östrus tespit sistemleri ve çiftleşme programı
  • Farklı türlerin (inek, at, keçi, koyun, köpek, kedi, kanatlı ve balık türleri) suni tohumlaması

o    Rektovajinal tohumlama

o    Koyun ve keçilerde laparoskopik tohumlama teknikleri

o    Köpeklerde İskandinav tohumlama

o    Koyun ve keçilerde servikal ve transservikal tohumlama

o    Köpeklerde transservikal tohumlama

  1. Hayvan Embriyolarının in vitro üretimi (IVP)
  • Mezbahadan alınan oositlerden immatür oosit (germinal vezikül/GV aşaması) toplanması
  • İn vitro maturasyon (IVM) için morfolojik olarak normal cumulus-oosit komplekslerinin (COCs) seçimi
  • Oositlerin in vitro maturasyonu (aynı zamanda granuloza hücreleriyle co-kültür içerisinde olması)
  • İnek, keçi ve koyunlarda in vitro fertilizasyon (IVF)
  • Blastosist aşamasına kadar embriyoların in vitro kültürü (aynı zamanda ko-kültür sistemleri)
  • Hormonal olarak senkronize olan alıcı hayvanlara embriyo transferi
  • İzole preantral ve erken antral ovaryan foliküllerin in vitro kültürü
  • Kültür aşamasından sonra preantral ve erken antral foliküllerden immatür oosit toplanmasını takiben toplanan oositlerin in vitro maturasyonu ve sonrasında mayotik olarak mature olan oositlerin fertilizasyonu
  • İn vitro hücre kültürleri

5          Androlojik Muayene ve Tanılama,

Görüntüleme ve Operasyonlar,

◦          Boğa, Aygır, Teke, Koç Kanatlı Köpek ve Kedi Damızlık Muayene sistemetiği

◦          Testiküler ultrason,

◦          Prostat Görüntüleme,

◦          GnRH Challenge Test,

◦          Penis ve Preputial swap

◦          Fine-needle Testiküler biopsi,

◦          Elektro Ejakülasyon,

◦          Vazektomi (Boğa, Koç ve Teke),

◦          Kriptorşizm Tedavisi,

◦          Elektro Ejakülasyon,

Sperm Analizleri,

◦          Bilgisayar Destekli Sperm Analizi (Computer-assisted semen analysis-CASA)

◦          Spermatozoa Yoğunluk Analizi,

◦          Spermatozoa Morfoloji,

◦          Sperm Membran Bütünlüğü,

◦          Sperm mitokondiyal transmembran potensiyali and erken apoptotik değişiklikler,

◦          Sperm DNA fragmentasyasonu,

◦          Sperm oksidatif stres,

◦          Zona pellicuda bağlanma testi,

6          Erkek ve Dişi Gamet hücrelerinin Kriyopreservasyonu

◦          Mezbaha Materyalinden immature (germinal vesikül/GV-stage) oosit eldesi

◦          GV aşamalı oositlerin maturasyonu,

◦          Superovulasyon sonrası in-vivo mature edilmiş dönör dişilerden operatif oosit eldesi

◦          In vitro fertilizasyon (IVF):

  • Standart IVF
  • Oocyte penetrasyon ve polispermi testi,

◦          In-vivo üretilmiş embriyoların oviduct ve uterin kornulardan “Flushing” yöntem ile eldesi,

◦          In vitro Zigot-Blastosist Kültürü

◦          Embriyo kalite değerlendirme

  • Uluslar arası embriyo transfer birliği kriterleri (International Embryo Transfer Society standarts-IETS)

◦          Spermanın kriyopreservasyonu

◦          Oosit ve  embriyo kriyopreservasyonu

  • Kriyopreservasyon (Minicool freezer)
  • Vitrifikasyon – Payet: 0.25 mL,

◦          Embriyo transferi:

  • Operatif
  • Non-operatif (Laparoskopik)

◦          Somatik hücre kriyopreservasyonu :

  • Vitrifikasyon

Anabilim Dalı bünyesinde; Laboratuvarlar, hayvan refahını koruyacak şekilde hayvan yönetimi amaçlı olanaklar, zootekniksel önlem, veteriner ilgi/gözetim ve farklı çiftlik hayvan türlerinde cerrahi ve cerrahi olmayan müdahalelerin/prosedürlerin yapılması için operasyon amfileri:

  • Yukarıda bahsedilen araştırma görevlerinin farkındalığının oluşturulması için standartları sağlayan laboratuvarlar
  • Prof. Dr. Afif Sevinç Andoloji ve Reprodüksiyon Kliniği. Tarım, Gıda ve Hayvancılık Bakanlığı onaylı “Referans Spermatoloji Laboratuarı”. In vitro embriyo üretimi Laboratuvarı. Öğrenciler için Klinik Beceri Laboratuvarı. Küçük ruminant araştırma ahırı. Fakülte Çiftliği araştırma laboratuvarları ve gametler (sperm ve embriyolar (yardımcı reprodüktif teknolojiler)) üzerinde manipülasyon yapılması için uygun olanaklar.